دانشگاه بردسکن کارشناس آموزش ابتدایی
 
علمی کاربردی فرهنگی هنری قرآنی نهج البلاغه ورزشی ادبی تحقیقی پژوهشی فلسفی روانشناسی مشاوره ومطالب جذاب

 1 - توحید ذاتى:

  یعنى براى خداوند شبیه و مانندى وجود ندارد: اخلاص، 4-1

 

 2 - توحید صفاتى:
 یعنى صفات خداوند مانند علم و قدرت و حیات عین ذات اوست:
 «لیس کمثله شى و هو السمیع البصیر» شورى، 11
 هیچ چیز همانند او نیست و او شنوا و بینا است .
 «قل هو اللَّه احد اللَّه الصّمد لم یلد و لم یولد و لم یکن له کفواً احد»
 بگو خدا یکتا و یگانه است. خداوندى است که همه نیازمندان قصد او مى‏کنند. هرگز نزاده و زاده نشده و براى او هیچگاه شبیه و مانندى نبوده است .

 

 3 - توحید عبادى:
 یعنى کسى به جز خداوند شایسته پرستش نیست:
 «و ماارسلنامن قبلک من رسول الاّ نوحى الیه انّه لا اله الاّ انا فاعبدون» انبیاء، 25
 ما پیش از تو هیچ پیامبرى را نفرستاده‏ایم مگر اینکه به او وحى کردیم که معبودى جز من نیست پس تنها مرا پرستش کنید .

 

 4 - توحید افعالى:
 یعنى تمام کارها در جهان هستى به اذن خداوند صورت مى‏گیرد که این قسم از توحید بر دو قسم است:
 1 - توحید خالقیّت: یعنى آفریننده همه موجودات خداوند است:
 «یا ایها الناس اذکروا نعمة اللَّه علیکم هل من خالق غیر اللَّه» فاطر، 3
 اى مردم به یاد آورید نعمت خداوند را بر شما آیا آفریننده‏اى جز خدا هست؟
 ذلکم اللَّه ربّکم لا اله الاّ هو خالق کل شى» انعام، 102
 آرى این است پروردگار شما، هیچ معبودى جز او نیست، آفریدگار همه چیز است .
 2 - توحید ربوبى: یعنى اداره و تدبیر جهان خلقت با خداوند است:
 «قل اغیر اللَّه ابغى ربّاً و هو ربّ کل شى» انعام، 164
 بگو آیا غیر خدا پروردگارى را بطلبم در حالى که او پروردگار همه چیز است .
 
 روایات‏
 
1 - راه شناخت خداوند
 قال على‏علیه السلام: «من عرف نفسه عرف ربه».
 هرکه خود را شناخت محقّقاً پروردگار خویش را شناخته است . (غرر الحکم / 7946)

 

 2 - برترین شناخت‏
 قال على‏علیه السلام: «معرفة الله سبحانه اعلى المعارف».
 شناخت خداوند برترین شناخت‏هاست . (غرر الحکم / 9864)

 

 3 - حقیقت شناخت‏
 قال الحسین‏علیه السلام: «جاء رجل الى رسول اللَّه‏صلى الله علیه وآله وسلم و قال: ما رأس العلم؟ قال‏علیه السلام: معرفة الله حق معرفته. قال: و ما حق معرفته؟ قال‏علیه السلام: ان تعرفه بلا مثال و لا شبیه و تعرفه الهاً واحداً خالقاً قادراً اولاً و آخراً ظاهراً و باطناً لا کفو له و لا مثل له».
 شخصى خدمت پیامبر صلى الله علیه وآله وسلم رسید و سؤال کرد: سرمایه دانش چیست؟ فرمود: شناخت خداوند آنطورى که سزاوار است. او پرسید: حق شناخت چیست؟ حضرت فرمود: خداوند را بدون مانند و شبیه بشناسى و او را خداوند یگانه بدانى که آفریننده و توانا و اوّل و آخر و ظاهر و باطن است. (جامع الاخبار / 36)

 

 4 - شناخت خداوند به خودش‏
 قال زین العابدین‏علیه السلام: «بک عرفتک و انت دللتنى علیک و دعوتنى الیک و لولا انت لم ادر ما انت».
 به وسیله خودت تو را شناختم و تو مرا به خودت راهنمایى کردى و دعوت کردى، اگر نبودى من نمى‏دانستم تو که هستى . (دعاى عرفه)

 

 5 - آثار شناخت خداوند
 الف - ترس و خشیت؛ قال رسول الله‏صلى الله علیه وآله: «من کان بالله اعرف کان من الله اخوف».
 کسى که شناخت او به خداوند بیشتر باشد، ترس او نیز از خداوند بیشتر خواهد بود. (بحار / 70 / 393)
 ب - دعا و اظهار نیاز ؛ قال على‏علیه السلام : «اعلم‏الناس بالله اکثرهم له مسألة».
 دانشمندترین مردم به خدا کسى است که از خداوند زیادتر سؤال کند . (غررالحکم/3260)
 ج - اعتدال خوف و رجا؛ قال على‏علیه السلام : «ینبغى لمن عرف الله سبحانه ان لا یخلوا قلبه من رجائه و خوفه». سزاوار است براى کسى که خداوند را شناخته است اینکه قلب او از امید و ترس خالى نباشد. (غرر الحکم / 10926)
 د - تلاش براى آخرت؛ قال على‏علیه السلام: «عجبت لمن عرف ربه کیف لا یسعى لدار البقاء».
 شگفت است براى کسى که پروردگارش را شناخته، چگونه براى عالم جاوید تلاش نمى‏کند. (غرر الحکم / 6265)
 ه - رضایت به مقدرات الهى؛ قال الصادق‏علیه السلام: «انّ اعلم الناس بالله ارضاهم بقضاء الله عزّ و جلّ».
 دانشمندترین مردم به خدا کسى است که به قضاء خداوند راضى‏تر باشد. (تنبیه الخواطر / 2 / 184)
 اشاره‏
 ابوشاکر دیصانى که از منکران توحید بود به هشام بن حکم گفت: در قرآن کریم آیه‏اى وجود دارد که عقیده‏ى ما (دوگانه پرستى) را تصدیق مى‏کند؛ «و هو الذى فى السماء اله و فى الارض اله» (زخرف / 84)؛ یعنى در آسمان معبودى وجود دارد و در زمین معبود دیگر. هشام گوید خدمت امام صادق‏علیه السلام رسیدم و جریان را به امام گفتم. امام فرمود: هنگامى که به او رسیدى از او بپرس نام تو در کوفه چیست؟ گوید فلان به او بگو نام تو در بصره چیست؟ گوید فلان، سپس در پاسخ او بگو پروردگار ما نیز همین گونه است. در آسمان (اله) است در زمین نیز نام او (اله) است. هشام گوید وقتى این پاسخ را براى او بیان کردم گفت: این سخن تو نیست از حجاز آورده‏اى؛ (هذه نقلت من الحجاز). (سفینة البحار / 1 / 157)

 


نوشته شده در تاريخ ۱۳٩٠/۳/٢٦ توسط حسین سالاری
تمامی حقوق مطالب برای دانشگاه بردسکن کارشناس آموزش ابتدایی محفوظ می باشد
Online User

ایران اسکین

  • کد نمایش افراد آنلاین